Essences versus essentiële oliën

Essences en essentiële oliën kunnen worden ingezet voor allerlei aandoeningen en ongemakken … Maar ken jij het verschil tussen de twee?
Essentiële oliën

Aromatherapie is het gebruik van essences en essentiële oliën afkomstig van aromatische planten voor het behoud en het bevorderen van de gezondheid van mensen, dieren en planten. Essences en essentiële oliën kunnen worden ingezet voor de meest uiteenlopende aandoeningen en ongemakken. Ze worden toegediend via de huid, oraal of door inhalatie, maar eerst wil ik het hebben over de essences en essentiële oliën zelf.

Wat zijn essences?

Aromatische planten produceren essences. Dit zijn secundaire metabolieten die niet levensnoodzakelijk zijn voor de plant, maar wel bijdragen tot het welzijn van de plant. Ze beschermen de plant tegen herbivoren en tegen infecties. Door hun geur dienen ze als lokmiddel voor insecten die voor de bestuiving zorgen.

Hoe komen essences tot stand?

Essences vinden we terug in klierstructuren (klierharen, klierkanalen, klierblaasjes) in verschillende delen van de plant: bloem, blad, wortel of rhizoom, schors, zaad, schil van de vrucht, hars en hout. De essences worden op twee manieren uit het plantenmateriaal gehaald. De verse schil van de citrusvruchten (citroen, limoen, sinaasappel, pompelmoes, bergamot, mandarijn …) ondergaat koude persing. De klierzakjes worden op mechanische wijze gebroken en het verkregen product noemen we essence doordat er geen enkele wijziging in de biochemische samenstelling is opgetreden. Deze methode heeft het voordeel dat het een koud procedé is en dat ze een grote opbrengst heeft, maar ze kan alleen worden toegepast voor de extractie van essence uit de schil van citrusvruchten. Omdat er niets is veranderd aan de chemische samenstelling van de essence wordt het verkregen product ook essence genoemd.

Wat zijn essentiële oliën en hoe worden ze gemaakt?

Een essentiële olie daarentegen, is een vluchtig extract van aromatische planten verkregen door stoomdistillatie. Dit schijnbaar eenvoudig procedé bestaat erin om onder lage druk stoom door een met plantenmateriaal gevuld vat te voeren. De stoom is afkomstig uit een onafhankelijke verwarmingsketel. De stoom voert de vluchtige stoffen uit de planten mee en vormt hiermee een homogene, gasvormige mengeling aan de uitgang van de distillatieketel. De stoom, verrijkt met essentiële olie, wordt vervolgens door een koeler gevoerd die wordt omgeven door koud water dat voortdurend wordt ververst. Hier treedt condensatie op waarna de vloeistof in een vat (de Florentijnse vaas) wordt opgevangen. Hierin zijn duidelijk 2 verschillende fasen waarneembaar: de essentiële olie, met een lagere dichtheid dan die van water (< 1)*, drijft op het water van de distillatie en wordt verzameld doordat ze overloopt uit het vat. Het water van de distillatie wordt op een welbepaald moment en gedurende een welbepaalde periode afgetapt en levert een bijproduct: het hydrolaat. De distillatie vereist een grondige kennis van de aromatische plant. Elke plantensoort vereist een verschillend procedé. Het verkregen product noemt men essentiële olie want er zijn modificaties opgetreden tijdens de distillatie: oxidatie, reductie, hydrolyse … Daardoor is de biochemische samenstelling niet meer helemaal hetzelfde als die van de essence in de plant.

Essentiële oliën
Afbeelding uit boek ‘ Aromatherapie Zich verzorgen met essentiële oliën’ – Dominique Baudoux

In bepaalde gevallen heeft de essentiële olie een dichtheid > 1 en zal ze zinken. Dit is bijvoorbeeld het geval voor kruidnagel essentiële olie.

In tegenstelling tot wat je zou denken, bevat een essentiële olie geen vette bestanddelen. Ze bevat noch water, noch ethanol. Een essentiële olie is opgebouwd uit vele (vaak meer dan honderd) verschillende moleculen die we kunnen onderverdelen in wat men noemt biochemische families. De doorgedreven kennis van de moleculaire samenstelling biedt ons de mogelijkheid om de therapeutische eigenschappen van de essentiële oliën hieruit af te leiden. Door de diversiteit aan moleculen kunnen we een breed werkingsspectrum toeschrijven aan de essentiële oliën.

Een essentiële olie bevat geen vette bestanddelen maar de moleculen zijn allen lipofiel. Dit wil zeggen dat ze oplosbaar zijn in olie, maar niet in water. Hierdoor spreken we over olie.

Facebook
Twitter
LinkedIn
Pinterest
Rita Van Parys

Rita Van Parys

Rita Van Parys – apotheker, aromatoloog en clinical aromatherapist met een grote passie voor natuurlijke geneeswijzen en in het bijzonder aromatherapie.

Plaats een reactie

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Rita_Van_Parys__mijn_passie_delen

Mijn passie delen

Leer mij beter kennen en ontdek hoe mijn passie voor natuurlijke therapieën, in het bijzonder aromatherapie, is ontstaan.